Калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик комплекстүү системасын түзүү жана өнүктүрүү ПРОГРАММАСЫ

0
1 324 просмотров

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн

2011-жылдын 25-августундагы N 506 токтому менен бекитилген

2011-2014-жылдарга карата Калкка маалымдоонун

жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик комплекстүү

системасын түзүү жана өнүктүрүү

ПРОГРАММАСЫ

1. Киришүү

2. Учурдагы кырдаалга талдоо жүргүзүү

3. Программанын негиздемеси

4. Программанын максаттары жана милдеттери

5. Калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик комплекстүү системасынын объекттери жана түзүмү

6. Программаны этап-этап менен ишке ашыруунун негизги багыттары жана механизмдери

7. Финансылык камсыздоо

8. Уюштуруучулук камсыздоо

9. Программаны ишке ашыруудан күтүлгөн жыйынтыктар

1. Киришүү

1. Кыргыз Республикасынын табигый-климаттык шарттары дайыма олуттуу табигый процесстердин жана кубулуштардын коркунучун түзүп турат. Адамдардын өмүрүнө, жашоону камсыздоо объекттерине, калк отурукташкан конуштарда өрт, жер титирөөлөр, жер көчкүлөр, селдер жана суу каптоолор, кар көчкүлөр, бийик тоолуу көлдөрдүн жырылуусу, жер астындагы суулардын көтөрүлүшү чоң коркунуч жаратат. Жыл сайын республикада 300дөн ашык табигый мүнөздөгү өзгөчө кырдаалдар жана 3000дей өрт болот.

Өлкөнүн калкынын 75 пайызы интенсивдүүлүгү 9 баллдан жогору жер титирөөлөр мүмкүн делген райондордо жашашат, мындан тышкары 5000дей жер көчүү коркунучу бар жер тилкелер саналат.

2. Жарандык коргоо мамлекеттик системасында мүмкүн болгон коркунучтар, табигый жана техногендик мүнөздөгү өзгөчө кырдаалдардын болушу жөнүндө калкка өз убагында маалымдоо боюнча тиешелүү иш-чаралар каралган. Бул учурда маалымат берүү жана карап чыгуу, аны андан кийин пайдалануу звеносу болуп калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик комплекстүү системасы (мындан ары — КМБЖМКС) кызмат кылат.

2. Учурдагы кырдаалга талдоо жүргүзүү

3. Жарандардын өмүрү жана саламаттыгы, мүлктүн сакталышы, жеке жана коомдук коопсуздукту камсыздоо жөнүндө кам көрүү, ошондой эле техногендик, табигый мүнөздөгү коркунучтарга жана террордук актыларга каршы чара көрүү зарылдыгы коркунучтарга тезинен чара көрүү механизмин өнүктүрүүнү талап кылат.

Аталган коркунучтардан калктын, өтө маанилүү объекттердин коопсуздугун жана корголушун арттыруу Кыргыз Республикасынын улуттук коопсуздугун жана туруктуу социалдык-экономикалык өнүгүшүн камсыздоо үчүн маанилүү милдеттердин бири болуп саналат.

Болгон статистикалык маалыматтарга караганда 2010-жылы Кыргыз Республикасында 378 өзгөчө кырдаал болгон, анын натыйжасында 77 адам каза болгон, 4402 жол кырсыгы катталган, анын кесепетинен 985 адам көз жумган жана 6192 адам жабыркаган, 6145 өрткө кабылуу катталган, анын кесепетинен 64 адам көз жумган, ошондой эле жалпы суммасы 63 млрд. сомдон ашык товардык-материалдык баалуулуктар жок болгон.

2010-жылдагы өзгөчө кырдаалдардын кесепетинин экономикалык зыян 599 млн. 232 миң сомду түздү, өрттүн кесепетинен 1,9 млрд. сомду түздү, ал ички дүң продукциянын көлөмүнүн 3,1 пайызына жакынды түзөт.

4. Бүгүнкү күндө өзгөчө кырдаалдар жана сактануу ыкмалары жөнүндө калкка маалымдоо тармагында кеңири масштабдагы иштер өзүнүн белгилүү бир жыйынтыктарын берүүдө, бирок жоготуулар жана материалдык зыяндар боюнча көрсөткүчтөр азайган жок.

КМБЖМКС маалыматтык системасы маалыматтарды чогултуу, талдоо жүргүзүү, иштеп чыгуу жана калкка жөнөтүү үчүн арналган. Ошентип, системанын маалыматтарын пайдалануу менен табигый жана техногендик мүнөздөгү коркунучтардын болушу жана алар болгон учурдагы коргонуу ыкмалары жөнүндө калкка максаттуу маалымат берилет.

Мындай маалыматтык системанын өкүлдөрү болуп маалыматтык борборлор — министрликтер жана ведомстволор алдындагы маалыматтык органдар саналат.

Ошондуктан, бул Программанын негизги максаты болуп Жарандык коргоонун мамлекеттик системасы менен калктын ортосундагы өткөрүүчү звено катары КМБЖМКСны этап-этап менен өнүктүрүү саналат.

5. Бул Программа КМБЖМКСны Кыргыз Республикасында максаттуу этап-этап менен өнүктүрүүнү көздөйт жана Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин Кризистик кырдаалдарды башкаруу борборунун (ККББ) ишинин алкагында калкка маалымдоо системасын калыптандырууга багытталган.

3. Программанын негиздемеси

6. Кыргыз Республикасынын жарандык коргоо мамлекеттик системасы өзгөчө кырдаалдардын алдын алуу жана жоюу тармагында мамлекеттин ишинин негизги багыттарын, максаттарын, принциптерин, формаларын жана ыкмаларын аныктайт.

Жарандык коргоо мамлекеттик системасынын курамдык бөлүгү болуп төмөнкүлөр саналат:

— өлкөнүн калкын табигый жана техногендик мүнөздөгү кырсыктар жана коркунучтардын мүмкүн болушу жөнүндө маалыматтык камсыздоо;

— калкты өзгөчө кырдаалдар болгон учурда чара көрүүгө үйрөтүү;

— Жарандык коргонуунун башкаруу органдарына өзгөчө жана кризистик кырдаалдар жөнүндө башкаруу чечимдерин жана эрте билдирүү сигналдарын жеткирүү.

7. КМБЖМКСны түзүү өзгөчө кырдаалдардын алдын алуу жана анын кесепетин жоюу тармагындагы мамлекеттик саясатта маанилүү ролду ойнойт. Калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн ушул сыяктуу комплекстүү системасы бир катар башка мамлекеттерде иштеп келет жана аны практикада колдонууда жакшы натыйжаларга ээ.

КМБЖМКС системасы өзгөчө кырдаал коркунучу болгон жана келип чыккан учурда калкты, ишканаларды жана уюмдарды, Кыргыз Республикасынын мамлекеттик башкаруу органдарын өз убагында жана ишенимдүү маалымат менен камсыздоого багытталган.

4. Программанын максаттары жана милдеттери

8. КМБЖМКСнын түзүү жана өнүктүрүү программасынын негизги максаты болуп табигый жана техногендик мүнөздөгү коркунучтар жөнүндө калкка маалымдоо максатында өзгөчө кырдаалдарга талдоо жүргүзүүнүн жыйынтыктарын практикада кеңири пайдалануу саналат.

КМБЖМКСнын кийинки өнүгүшү калктын Жарандык коргоо тармагында даярдыгынын натыйжасын жогорулатууга; өрт коопсуздугунун чараларын камсыздоого; өз убагында жарандарды өзгөчө кырдаалдар жана мүмкүн болгон террористтик акциялар коркунучу жөнүндө маалымдоого жана ыкчам билдирүүгө; заманбап техникалык каражаттарды жана технологияларды пайдалануунун негизинде эл көп топтолгон жайлардагы акыбалга жана тартиптин абалына мониторинг кылууга багытталган.

Коюлган максатка ылайык Программа төмөнкүдөй милдеттерди аткарууга багытталган:

1) Жарандык коргонуунун мамлекеттик системасынын башкаруу органдарына жана элге өзгөчө кырдаалдар жөнүндө кепилдүү маалымдоонун мөөнөттөрүн кыскартуу;

2) өзгөчө кырдаалдар түзүлгөндө жана коркунуч туудурган учурларда коопсуз жүрүм-турум эрежелери жөнүндө калкка маалымдоонун ыкчамдыгын жогорулатуу;

3) калктын жашоодогу коопсуздук даярдык деңгээлин жогорулатуу;

4) жашоодо коопсуздуктун маданиятынын деңгээлин жогорулатуу;

5) өзгөчө кырдаалдардын кесепетинен жабыркаган калкты тезирээк реабилитациялоо максатында маалыматтык таасирдин натыйжалуулугун көбөйтүү;

6) радиациялык жана химиялык акыбалга жана эл көп топтолгон жайлардагы коомдук тартиптин абалына мониторинг кылуунун натыйжалуулугун жогорулатуу.

5. Калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик

комплекстүү системасынын объекттери жана түзүмү

9. КМБЖМКСнын негизги объекттерине маалыматтык борборлор (мындан ары — МБ) кирет, алар төмөнкүлөрдөн турат:

— КМБЖМКСнын терминалдык комплекстери үчүн, талап кылынган форматтарда маалыматтарды даярдоочу жана кабарлоочу борбор;

— маалыматтарды жыйноо жана иштеп чыгуу борбору, ал маалыматтарды айрым визуалдык жана телеметрикалык критерийлери боюнча жыйноо, аны тийишүү алгоритм боюнча иштеп чыгуу жана аны графикалык же санариптик маалымат түрүндө берүү үчүн арналган;

— маалыматтарды берүү түйүнүн башкаруу борбору, ал КМБЖМКСнын объекттеринин ишке жарамдуулугун колдоо милдеттерин аткарат;

— кепилденген электр камсыздоо, желдетүү жана климаттык көзөмөл, коргонуу, өрт коопсуздугу, суу менен камсыздоо, канализация ж.б. системалары.

10. Маалыматтык борборлор түйүнү төмөнкүлөрдү камтыйт:

— КМБЖМКСнын улуттук маалыматтык борбору (мындан ары — УМБ);

— областтык маалыматтык борборлор (мындан ары — ОМБ), алар Кыргыз Республикасынын областтык борборлорунда жайгашышы керек.

ОМБ болсо КМБЖМКСнын УМБга баш ийген абалда болот жана ага өзүнүн аймагындагы терминалдык комплекттерин башкарууну бере алат. ОМБ өзүнө баш ийген муниципалдык (шаардык) жана райондук маалыматтык борборлордун терминалдык комплекстерин башкаруу жана маалыматтык операцияларды пландоо укугуна ээ;

— муниципалдык (шаардык) жана райондук маалыматтык борборлор (мындан ары — ММБ жана РМБ) Кыргыз Республикасынын шаарларында жана райондук борборлорунда жайгашышы керек. Бул учурда КМБЖМКСнын ОМБга жана УМБга карата баш ийген абалда болушу керек жана аларга өзүнүн тейлөө аймагындагы терминалдык комплекстерди башкарууну берүү мүмкүнчүлүгүнө ээ болушу керек.

Жалпысынан КМБЖМКС Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин ККББнын бирдиктүү курамдык бөлүгү болот, ал эми УМБ болсо ККББнын бирдиктүү курамдык бөлүгү болуп эсептелет жана КМБЖМКСнын объекттерин башкарат.

11. Маалыматтык борборлордун милдеттери:

— жоопкерчилик аймагында КМБЖМКСнын терминалдык комплекстериндеги маалыматтык операцияларды пландоо жана берүүлөрдү башкаруу;

— жогору турган МБлардан алынган видео, аудио, графикалык жана тексттик материалдарды локалдаштыруу;

— видео көзөмөл жана МБга баш ийген терминалдык комплекстерди көзөмөлдөө системаларын башкаруу;

— видео көзөмөлдүн маалыматтарын жыйноо жана документтештирүү жана аларды керек болгон учурда кызыкдар мамлекеттик органдарга берүү;

— Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин ККББсы менен эриш-аркак аракеттенүү;

— өзүнүн аймагынын маалыматтарын берүү түйүнүн башкаруу, эксплуатациялык параметрлерге мониторинг кылуу;

— системанын иш жөндөмдүүлүгүн контролдоо;

— КМБЖМКСнын баш ийген системаларынын техникалык эксплуатациясын уюштуруу.

12. Терминалдык комплекстер.

КМБЖМКСнын курамына төмөндөгүдөй терминалдык комплекстер кириши керек:

1. стационардык — ага калкка маалымдоонун көчөдөгү пункттары (мындан ары — КМКП), адамдар көп жүргөн имараттарда калкка маалымдоо жана билдирүү пункттары (мындан ары — КМБП) терминалдык комплекстери кирет.

а) КМКПга эл көп топтолгон жайларда жайгашуучу терминалдык комплекстер кирет, мисалы, шаарга кирүүчү жана чыгуучу жерлер, шаар магистралдарынын кесилиштери, аянттар, көчөлөр, стадиондор, вокзалдар, аэропорттор, гипермаркеттер, темир жол станциялары ж.б. жана ал өзүнүн курамында төмөндөгүдөй техникалык каражаттарды камтышы керек:

— терминалдык комплекс сервери;

— байланыш жана маалыматтарды берүү подсистемасынын жана маалыматтык коопсуздук подсистемасынын перифериялык жабдуулары;

— жарык диоддуу экрандар;

— үндүк коштоо жана маалымдоо подсистемаларынын үндү катуулатуучу жабдуулары;

— видео көзөмөл камералары;

б) КМБПга (плазмалык, суюк кристалдуу, жарык диоддуу ж.б.у.с. мониторлор) эл көп топтолгон жерлердеги жайгашкан терминалдык комплекстер кирет жана алардын курамында төмөндөгүдөй техникалык каражаттар болот:

— терминалдык комплекс сервери;

— байланыш жана маалыматтарды берүү подсистемасынын жана маалыматтык коопсуздук подсистемасынын перифериялык жабдуулары;

— толук түстүү плазмалык (суюк кристалдуу) панелдер;

— үндүк коштоо жана маалымдоо подсистемаларынын үндү катуулатуучу жабдуулары;

— видео көзөмөл камералары;

в) КМБПга (чуркама сап түзүлүшү) эл көп топтолгон жерлердеги жайгашкан терминалдык комплекстер кирет жана алардын курамында төмөнкүдөй техникалык каражаттар болот:

— терминалдык комплекс сервери;

— «чуркама сап» тибиндеги тексттик дисплейлер;

2. мобилдик — ага транспорттук каражаттарда маалымдоонун жана билдирүүнүн пункту (мындан ары — ТМБП), калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн мобилдик комплекстери (мындан ары — КМБМК) терминалдык комплекстери кирет;

а) ТМБПга жалпы колдонуудагы транспорттук каражаттарга орнотулчу терминалдык комплекстер кирет, мисалы, курамына башкаруучу компьютерлер, экрандар кире турган поезддердин вагондору, автобустар, троллейбустар ж.б.;

б) КМБМК Кыргыз Республикасынын каалаган жеринде автономдуу да, мобилдик топтордун курамында да өздөрүнүн милдеттерин аткарууга жөндөмдүү болушу керек.

Мобилдүүлүк КМБМКнын жабдууларын долбоорлоонун жүрүшүндө тиби аныктала турган каалаган автомобилдин же болбосо башка транспорттук каражаттын шассисине орнотулуу жолу менен камсыздалышы керек.

Калкка малымдоонун көчөдөгү пунктунун жабдууларынын тизмесине кошумча катары калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн мобилдик комплекстеринин курамына төмөнкүлөр кирет:

— автономдуу электр камсыздоо системасы;

— мейкиндиктик түздөө системасы (зарылдыкка жараша);

— видео экранды жайылтуу системасы;

— навигация жана телематика системасы;

— КМБМКны башкаруу системасы.

13. КМБЖМКСнын терминалдык комплекстерин башкаруу, улуттук, областтык, муниципалдык жана райондук МБдан ишке ашырылат.

КМБМКин башкаруу, башкаруу системасынын курамында жайгашкан жумуш ордунан да, ошондой эле МБдан да ишке ашырылат.

14. КМБЖМКСнын курамына төмөнкүдөй бөлүштүрүлгөн автоматташтырылган подсистемалар кириши керек:

— жалпыга маалымдоо подсистемасы;

— байкоо жана маалыматтарды жыйноо подсистемасы;

— байланыш жана маалыматтарды берүү, анын ичинде мобилдик сегмент, подсистемасы;

— маалыматтык коопсуздук подсистемасы;

— үндүк коштоо жана маалымдоо подсистемасы;

— саатты каттоо подсистемасы;

— геомаалыматтык подсистема;

— калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик комплекстүү системасын көзөмөлдөө жана башкаруу подсистемасы.

15. Жалпыга маалымдоо подсистемасынын негизги милдеттери:

— мурда даярдалган аудио/видео жана тексттик материалдарды терминалдык комплекстин чагылдыруу каражаттарында трансляциялоо;

— диктордун сөзүн чыныгы убакытта каалаган тийиштүү терминалдык комплекстин чагылдыруу каражаттарында трансляциялоо.

Подсистема КМБЖМКСнын төмөнкү курамдык элементтеринде иштеши үчүн арналган:

— маалыматтык борборлор;

— терминалдык комплекстер.

МБда иштеген жалпыга маалымдоо подсистемасы маалыматтык операцияларды пландоо жана КМБЖМКСнын терминалдык комплекстериндеги трансляцияларды башкаруу үчүн арналган жана төмөндөгүдөй маселелердин чечилишин камсыз кылышы керек:

— трансляцияларды жүргүзүү үчүн пайдаланылуучу маалыматтык материалдарды даярдоо жана сактоо;

— маалыматтык материалдарды маалыматтык борборлор менен терминалдык комплекстердин ортосундагы жөнөтүп туруу;

— терминалдык комплекстердеги трансляцияларды даярдоо жана башкаруу, анын ичинде:

— трансляциялардын жүгүртмөсүн түзүү;

— маалыматтык борбордун видеосигналдар булагынан түз трансляциялоо;

— кезексиз трансляциялоо;

— терминалдык комплекстерди алыстан башкаруу, анын ичинде:

— программалык-техникалык комплексти конфигурациялоо;

— терминалдык комплексти башкарууну жогору турган маалыматтык борборго берүү;

— терминалдык комплекстерден иш-жүзүндө аткарылган трансляциялоо жөнүндө отчетторду алуу жана аларды иштеп чыгуу.

КМБЖМКСнын терминалдык комплекстеринде иштеген жалпыга маалымдоо подсистемасы чагылдыруунун техникалык каражаттарында (мындан ары — ЧТК) маалыматты трансляциялоону камсыздоо үчүн багытталган жана төмөндөгүдөй маселелерди камсыз кылышы керек:

— трансляциялоону аткаруу үчүн керектүү оперативдик маалыматтарды сактоо;

— маалыматтык материалдарды терминалдык комплекстин чагылдыруучу техникалык каражаттарында трансляциялоонун жүгүртмөсүнө, кезексиз жана түз трансляциялоого ылайык трансляциялоону камсыздоо;

— терминалдык комплекстерден иш жүзүндө аткарылган трансляциялоо жөнүндө маалыматтарды жыйноо жана аны отчетторду түзүү үчүн МБлардын талабы боюнча берүү.

МБларда дикторлордун сүйлөгөн сөздөрүн жазуу үчүн атайын бөлмөлөр ачылышы мүмкүн. Ар бир конкреттүү МБ үчүн дикторлук бөлмөнү түзүү зарылдыгы долбоорлоо стадиясында аныкталат.

16. Байкоо жана маалыматтарды жыйноо подсистемасы төмөндөгүдөй маселелерди чечиши керек:

— терминалдык комплекстер жайгашкан, турган жерлердин абалына мониторинг кылуу;

— видео маалыматтарды архивдештирүү;

— терминалдык комплексти орноткон жер менен ыкчам байланышты уюштуруу;

— МБлардын операторлоруна коргоо жана өрттүн чыгышын кабарлоо билгизгичтеринин иштеши жөнүндө кабарлоо;

— жалпыга маалымдоо подсистемасынын ЧТКсы чагылдырган маалыматтын сапатын жана курамын көзөмөлдөө.

Подсистема КМБЖМКСнын төмөнкү курамдык элементтеринде иштөө үчүн арналган:

— маалыматтык борборлордо;

— терминалдык комплекстерде.

МБларда иштеген Байкоо жана маалыматтарды жыйноо подсистемасы төмөнкүдөй маселелердин чечилишин камсыз кылышы керек:

— видеокөзөмөлдөөнүн материалдарын төмөнкүдөй каражаттарда чагылдыруу:

— байкоо жана маалыматтарды жыйноо подсистемасынын операторунун иш ордунун монитору;

— маалыматтарды ыкчам чагылдыруунун коллективдик каражаттары плазмалык, суюк кристалл жана жарык диоддуу экрандар, видео дубал ж.б.у.с;

— телекамерадан сүрөттөлүштү чыныгы убакытта бир мезгилде МБнын бир нече ЧТКга чыгаруу;

— видео көзөмөлдөөнүн операторлорунун иш ордундарынын конфигурациясын башкаруу;

— видеокамералардын конфигурацияларын жана параметрлерин башкаруу;

— айланма видеокамераларды башкаруу, дайыма ошол жабдыктарга бекитилген операторду кабардар кылуу менен жогору турган МБлар үчүн башкаруу артыкчылыктарын ишке ашыруу;

— видео көзөмөл камераларындагы маалыматтарды кийин талдоо жүргүзүү үчүн узак мөөнөттүү архивин жүргүзүү;

— байкоо жана маалыматтарды жыйноо подсистемасынын операторунун терминалдык комплексте жайгашкан ыкчам байланыш тактасынын абоненти менен интерактивдүү сүйлөшүү байланышы.

КМБЖМКСнын терминалдык комплекстеринде иштеген байкоо жана маалыматтарды жыйноо подсистемасы төмөнкүдөй маселелердин чечилишин камсыз кылышы керек:

— кийин аларды МБлардын ЧТКна чыгаруу жана КМБЖМКСнын узак мөөнөттүү архивине жазуу (оператордун буйругу менен) үчүн видео көзөмөл камераларынан келип түшкөн акыркы беш күн ичиндеги видеосүрөттөрдүн операциялык архивин жүргүзүү;

— МБнын дарегине видео көзөмөл камераларынан келип түшкөн видеосүрөттөрдү реалдуу убакытта трансляциялоо;

— өрт жана күзөт сигнализациясынын абалына тынымсыз мониторинг кылуу;

— маалыматты узак мөөнөттүү сактоо үчүн тийиштүү МБга белгилүү бир регламенттерге ылайык окуялар жөнүндөгү маалыматтарды берүү.

17. Байланыш жана маалыматтарды берүү подсистемасы УМБ менен областтык, муниципалдык (шаардык) жана райондук МБлардын ортосундагы, ошондой эле КМБЖМКСнын МБлары менен терминалдык комплекстердин ортосундагы маалыматтык алмашууну камсыз кылышы керек.

Байланыш жана маалыматтарды берүү подсистемасы төмөнкү маселелер чечилишин камсыздоого тийиш:

— эриш-аркак аракеттенген мекемелер, каражаттар, комплекстер жана системалар менен маалыматтык алмашууну;

— маалыматтын ишенимдүүлүгүнүн, корголушунун, мүмкүн болгон минималдуу чыгымдар өтүмдүүлүк мүмкүнчүлүгүнүн керектүү деңгээлин.

Байланыш жана маалыматтарды берүү подсистемасын башкаруу КМБЖМКСын УМБсы менен аймактык айкалыштырылган Башкаруу борборунан жүргүзүлүшү керек.

18. Маалыматтык коопсуздук подсистемасы төмөндөгүлөрдү камсыздоого тийиш:

— уюштуруучулук чаралар жана программалык-техникалык каражаттар комплексин киргизүү аркылуу ресурстардын маалыматтык коопсуздугун камсыздоону;

— масштабдаштырууну, башкача айтканда, КМБЖМКСны өнүктүрүүдө маалыматтык коопсуздукту камсыздоонун талап кылынган деңгээлин сактоо менен маалыматтык коопсуздук подсистемасынын өнүгүү мүмкүнчүлүгү камсыздалышы керек;

— ал ресурстарга санкциялуу кайрылуу үчүн КМБЖМКСнын ресурстарын жана тейлөөлөрүн пайдалануудагы ачыктыкты;

— техникалык жана программалык каражаттардын иш жөндөмдүүлүгү сакталышын камсыздоону;

— калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик комплекстүү системасынын төмөнкүдөй объекттеринин ортосундагы байланыш каналдары боюнча берилчү маалыматтардын жашырындыгын, бүтүндүгүн жана тууралыгын:

маалымат борбор — маалымат борбор;

маалымат борбор — башка ведомстволордун жана уюмдардын автоматташтырылган каражаттары;

маалымат борбор — терминалдык комплекстер;

— КМБЖМКСдагы маалыматтык коопсуздук окуяларын каттоо жана текшерүү;

— тармактык трафикте жана КМБЖМКСнын компоненттеринин системалык окуяларында чабуулдарды белгилүү сигнатуралар боюнча аныктоо;

— маалыматтык коопсуздук подсистемасынын өзүнчө компоненттерин борборлоштуруп башкаруу мүмкүнчүлүгү;

— КМБЖМКСнын маалыматтык ресурстарын компьютердик вирустардын таасиринен коргоо.

19. Үндүн коштоо жана маалымдоо подсистемасынын милдеттери:

— терминалдык комплекстердеги видеомаалыматтарды КМКП жана КМБП тибиндеги терминалдык комплестерде үндүк коштоону камсыз кылуу;

— текст түрүндөгү жана графикалык билдирүүлөрдү демонстрация кылууда калктын көңүлүн буруу.

20. Геомаалыматтык подсистема төмөнкү маселелерди чечүүгө арналган:

— КМБЖМКСнын географиялык жана топографиялык элементтеринин байланыштырылышын;

— КМБЖМКСнын белгилүү аймактагы терминалдык комплексинин бар экендигин ыкчам аныктоо үчүн Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министирлигинин ККББнын жана өз ара аракеттенүүчү уюмдардын мейкиндиктеги чакырыктарын иштеп чыгуу;

— керектүү зонадагы видеокамераларынын тизмесин аныктоо үчүн башка ведомстволордун жана уюмдардын видеобайкоо системаларына мейкиндиктеги чакырууларды берүү;

— ТМБП менен жабдылган жалпы колдонулуучу транспорттук каражаттарды позициялоо;

— калкка маалымдоонун, билдирүүнүн жана видеобайкоонун ыкчам аракетине тартылган КМБМКны позициялоо.

21. Көзөмөлдөө жана башкаруу подсистемасынын милдеттери:

— КМБЖМКСнын атайын каталогундагы объекттердин эсебин жүргүзүү;

— Байланыш жана маалыматтарды жөнөтүү подсистемасынын объекттеринин мониторинги;

— КМБЖМКСнын объекттерин жана подсистемаларынын конфигурациясын башкаруу;

— КМБЖМКСнын объекттеринде иерархиялык түзүмдөрдү уюштуруу.

Көзөмөлдөө жана башкаруу подсистемасы маалымат борборлорунда гана жайылтылат.

6. Программаны этап-этап менен ишке ашыруунун

негизги багыттары жана механизмдери

22. Өзгөчө кырдаалдардын саны өсүп жаткан шартта калкка табигый жана техногендик мүнөздөгү коркунучтар жөнүндө бардык деңгээлдерде маалымдоо механизмдерин өркүндөтүү талап кылынат.

Бул Программаны аткаруу үчүн анын жакынкы максаттарын, ошондой эле келечек пландарын жана милдеттерин ишке ашыруу керек.

Жакынкы максаттар жана милдеттер (2011-2012-жылдарга карата):

— өзгөчө кырдаалдар жөнүндө калкка маалымдоо жана билдирүү тармагындагы Кыргыз Республикасынын ченемдик укуктук базасын өнүктүрүү жана өркүндөтүү;

— министрликтердин, ведомстволордун жана башка калкка маалымдоо тармагындагы маалыматтык органдардын жана борборлордун иштериндеги жоопкерчиликтин деңгээлине талдоо жүргүзүү жана аныктоо;

— Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин ККББны, КМБЖМКСнын МБларын түзүү үчүн тийиштүү оргтехника, программалык камсыздоо менен жабдуу;

— Бишкек жана Ош шаарларындагы калкка маалымдоонун көчөдөгү пункттарынын, эл көп топтолгон жайларда калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн пункттарынын маалыматтарын чагылдыруунун техникалык каражаттарын орнотуу.

23. Келечек пландар жана милдеттер (2012-2014-жылга карата):

— Кыргыз Республикасынын бүткүл аймагында КМБЖМКСнын толук иштешин камсыздоо;

— региондук ККББлардын базасында КМБЖМКСнын аймактык борборлорунун кеңейтилген түйүндөрүн түзүү;

— КМБЖМКСны жайылтуунун коммерциялык да, кирешеси жок да варианттарын иштеп чыгуу. Коммерциялык варианттар деп эл көп топтолгон объектилердеги менчик ээлери тарабынан жабдылган маалымат борборлору жана чагылдыруучу техникалык каражаттар эсептелет, ал эми кирешесиз варианттар деп КМБЖМКСнын республикалык жана донордук уюмдардын бюджеттин каражаттарынын эсебинен жабдылган объекттери эсептелет;

— тийиштүү мамлекеттик уюмдарды, юридикалык жана жеке жактарды жашоо-турмуштун коопсуздугун камсыздоо тармагындагы көмөкчү маалымдама жана аналитикалык информация менен камсыздоо.

7. Финансылык камсыздоо

24. Түзүлгөн экономикалык кырдаалда мамлекет программаны ишке ашыруу үчүн баштапкы шарттарды түзүүнү өзүнө алышы керек. Мамлекеттин маанилүү милдети болуп КМБЖМКСнын бүтүндөй системасын каржылоого катышууга потенциалдуу мүмкүнчүлүгү бар ар кандай булактардан финансылык каражаттарды тартуу үчүн шарттарды түзүү саналат.

Андай булактар болуп:

бюджеттик ассигнованиелер;

атайын бюджеттик эмес фонддордун каражаттары;

уюмдардын өздүк каражаттары;

коммерциялык курамдардын финансылык ресурстары;

банктык насыялар;

чет элдик инвестициялар ж.б. эсептелет.

25. Программаны ишке ашырууну республикалык бюджеттин жана донорлук уюмдардын каражаттарынын эсебинен каржылоо каралган. Мында инновациялык долбоорлорду финансылык колдоо кайтарымсыз негизде ишке ашырылат.

Программа мамлекеттик бюджеттик финансылык жана материалдык ресурстарды пайдалануунун натыйжасын жогорулатуу механизмин төмөнкүлөрдүн эсебинен караштырат:

— мамлекеттик бюджеттик финансылык ресурстарды пайдалануунун натыйжалуулугун жогорулатуудан;

— Программаны ишке ашырууну этап-этап менен каржылоодон;

— каржылоо курамын, базалык жана максаттык (гранттык) түзүмдөрдү рационалдуу айкалыштыруудан.

КМБЖМКСны каржылоо, өнүктүрүү үчүн тартылуучу бюджеттик эмес ресурстардын үлүшүн, анын ичинде чет элдик фонддордун гранттарын көбөйтүүдөн.

Программанын мамлекеттик эмес каржылоо булактары төмөнкүлөр боло алат:

— атайын жана кайрымдуулук фонддор;

— инвестициялык компаниялардын каражаттары;

— коммерциялык эмес уюмдардын фонддору ж.б.

8. Уюштуруучулук камсыздоо

26. Программада каралган чаралар көптөгөн мамлекеттик башкаруу органдарынын, менчиктин ар кандай формаларындагы чарбалык субъекттердин кызыкчылыктарына тиешеси бар. Алардын чечимдерди иштеп чыгууга активдүү катышуусунан, ал чечимдердин балансталганынан иш-чаралардын натыйжасы, Программанын жалпы ийгилиги көз каранды.

КМБЖМКСнын ишине жана анын иштешине тиешелүү маселелерди координациялоо Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлигине жүктөлөт.

Программаны аткаруу боюнча иштерди уюштуруу маселеси, аны ишке ашыруу үчүн керектүү ченемдик документтерди иштеп чыгуу жана Программанын аткарылышын ыкчам контролдоо Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдалдар министрлигинин карамагында болот, ал Кыргыз Республикасынын Жарандык коргоо боюнча ведомстволор аралык комиссиясы жана жергиликтүү башкаруу органдары менен тыгыз байланышта ишке ашырат.

9. Программаны ишке ашыруудан күтүлгөн жыйынтыктар

27. Коюлган милдеттерди ишке ашыруунун жүрүшүндө төмөнкүдөй жыйынтыктар күтүлүүдө:

— өзгөчө кырдаалдар жөнүндө эскертүү боюнча жана өзгөчө кырдаалдардын кесепетин жоюу учурунда жашоо-турмуштун коопсуздугун камсыздоо боюнча чаралар жөнүндө маалыматтык вакуумду толтуруу;

— КМБЖМКСнын маалыматтык түйүнүн түзүү;

— кризистүү жагдайларда калка кабарлоо кепилдигин көп эсе көбөйтүү;

— өзгөчө кырдаалдар же террордук иш коркунучунда же андай учурлар болгондо маалымат берүү убактысын кыскартуу;

— калктын жарандык коргонуу, өрт коопсуздугун камсыздоо жана коомдук тартипти камсыздоо жагындагы даярдыгынын сапатын жакшыртуу;

— тартип бузуулардын, тополоңдордун алдын алуу жана өзгөчө кырдаалдарды болтурбоо үчүн эл көп топтолгон жерлерде видеомониторингди уюштуруу;

— Жарандык коргонуунун күчтөрүн жана каражаттарын башкарууда маалыматтык колдоону камсыздоо.

Маалыматтык мейкиндикти өнүктүрүү жана куруу стратегиясын иштеп чыгуу жана аткаруу өзгөчө кырдаалдар болгондо жана аны жоюуда калктын иш-аракетинин толуктугун жана ыкчамдыгын камсыздайт, ал калкка маалымдоонун жана билдирүүнүн жалпы мамлекеттик комплекстүү системасынын бүтүндөй комплексинин натыйжалуулугунун негизги факторлору болуп эсептелет.

Print Friendly, PDF & Email